ILK DEVIRLER

  Kayseri çevresindeki en eski yerlesim  alani , sehrin 20 km kuzey dogusunda bulunan Kanis Höyügüdür. M.Ö. 2800 tarihinden Hellenistik Çaga  kadar önemini koruyan merkezde, eski Tunç Devri, Asur Ticaret Kolonileri  ve Hitit Çaglari' na ait bir çok belge bulunmustur.

            Hititler' den sonra bölge  Frig hakimiyetine geçmis, daha ziyade Kizilirmak havzasinda egemen olan frigler zamaninda mazaka ön plana  çikmistir. M.Ö 676 tarihinde Anadolu' ya gelen Kimmerler ‘ in  Kanis ve Mazaka' yi tahrip ederek,  Frig  hakimiyetine son verdikleri  tarihi  kaynaklarda belirtilmektedir.

            Kanis' in önemini kaybetmesinden sonra, bölgenin kutsal dagi kabul edilen  Argaios ‘ un ( Erciyes ) kuzey etegindeki  Mazaka ön plana çikmistir. Kimmerler' in Asur ve Lidyalilar tarafindan Anadolu' dan atilmalari  ile Mazaka , Lidya ve Med hakimiyetine girmis ve devrin önemli ticaret merkezi olmustur.

            M.Ö 590 yilinda Pers Krali Kyros' un Lidya Krali Krisos ‘ u  yenmesi ile bütün Anadolu ile birlikte Mazaka da Pers hakimiyetine girmistir. Iran ‘ dan bölgeye göç eden halk, kendi  ülkelerine benzettikleri  Argaios ( Erciyes )  ve çevresine yerlesmislerdir.

KAPPADOKIA KRALLIGI

  M.Ö 332 yillarinda Ariarathes I , ilk Kappadokia Krali olarak bagimsizligini ilan etmistir. M.S 17 tarihine kadar 349 sene hüküm süren bu kralligin baskenti Mazaka iken, Ariarathes  V   zamaninda sehrin adi Eusebia olarak degistirilmistir. M.Ö 8 yili içinde tekrar bir degisiklik yapilarak , Roma Imparatoru Ceasar ‘ in adina izafeten CEASAREA ismi verilmistir. O günden beri, 2000 senedir Kayseri ismi ile anilmaktadir. 

ROMA DÖNEMI 

            M.S 193-211 tarihleri arasinda sehir stadyumu yapilmis ve önemli Roma sehirlerinde oldugu gibi  bir çok yarismalarin merkezi olmustur. Sehir surlari ise ,  Roma Imparatoru Gordianus III zamaninda ( M.S 241 ) yillarinda yaptirilmistir.  Dördüncü yüzyilin baslarinda halk tamamen  Hiristiyanlasmis ve Kayseri bu dinin ilmi merkezi haline gelmistir.

            Roma Imparatorlugunun Dogu ve Bati olarak ikiye bölünmesi ile , Kayseri doguda  kaldigi  için Bizans Sehri olmustur. Bizans zamaninda Arap ve Iran ordularinin yaptigi Istanbul seferleri sirasinda Kayseri defalarca isgal  edilmistir.  

KAYSERI ‘ NIN TÜRKLESMESI

  Büyük Selçuklu Sultani Alparslan ‘ in 1071 tarihinde Malazgirt' te  Bizans ordularini yenmesiyle Anadolu kapilari  Türklere açildi. Bu  tarihten 15 sene sonra , 1085 yillarinda Kayseri' yi artik bir Türk ve Müslüman sehri olarak görmekteyiz. Müslüman Türklerin hakimiyetinde Kayseri' nin eski halki olan Rum ve Ermeniler' in birer mahallede toplandiklari , Çarsi, Pazar ve ticarette yavas yavas hakimiyetlerini kaybettikleri görülmüstür.

            Sehir, süratle yapilan Camii, Han, Medrese , Hamam ve Çesmelerle kisa bir sürede tam bir  Islam Sehri kimligi  kazanmistir.  Bir müddet Danismendliler' e merkez olan Kayseri  özellikle Selçuklu Sultani Ulug Keykubad  ( 1. Alaeddin Keykubad ) zamaninda Türkiye Selçuklu Devletinin Konya ve Sivas ‘ la beraber üç bassehrinden birisi olmustur. Danismendi  ve Selçuklu yönetimleri  zamaninda yapilan görkemli yapilarin en önemlileri olarak; Camii Kebir , Güllük Camii ve Hamami , Hunat Külliyesi , Sifaiye – Giyasiye Medresesi , Haci Kiliç Külliyesi, Lala Muhlisiddin Camisi, Sahabiye Medresesi, Kale Surlari ve Yogunburç sayilabilir.

 MOGOL HAKIMIYETI

 Selçuklu ordusunun 1243 tarihinde yapilan Kösedag Meydan Savasi ile Mogol ordusuna yenilmesi , Türk tarihinde bir dönüm noktasi olmus ve artik Anadolu' da Mogol hakimiyeti baslamistir. Gönderdikleri Valilerle Anadolu ‘ yu  denetleyen Mogollar , 150 sene müddetle Kayseri ve Anadolu' nun bütün maddi ve manevi kaynaklarini yagmalamislardir. Mogol sömürüsü altinda ezilen Selçuklu Devleti , bütün gücünü kaybetmis ve II. Mesud ‘ dan sonra dagilarak, yerini beyliklere birakmistir. ( 1308 )          
 

OSMANLI DÖNEMI

  Fatih Sultan Mehmet zamaninda , Gedik Ahmet Pasa tarafindan Karamanogullari Beyligi' ne son verilerek,  Karaman,  Konya ve Kayseri Bölgeleri Osmanli topragina katildi. ( 1474 ) Kayseri 1476 ‘ dan itibaren Karaman eyaletine bagli bir sancak merkezi oldu. 1839 tarihinde Bozok Eyaletinde,  1867 tarihinde de bagimsiz sancak merkezi olarak Osmanli idari taksimatinda yerini aldi.

YAKIN DÖNEM

Cumhuriyet Döneminde 1924 tarihinde yapilan yeni anayasa ile vilayet yapildi. Bilinen en eski dönemlerinden beri ticaret merkezi olan Kayseri' de devletin öncülügünde sanayilesme baslatildi. Sirayla Sümerbank Dokuma Fabrikasi, Tayyare Fabrikasi, Anatamir Bakim Fabrikasi, Askeri Dikim Evi kuruldu. 1950 ‘ den sonra Kayserili  ticaretten sagladigi tasarruflarini sanayiye dönüstürmeye basladi. Bugün Kayseri , ortalama büyüklükte bir ticaret ve sanayii sehridir. Güçlenen Üniversitesi ile giderek bir kültür merkezi haline gelerek, eski ününü yakalama yolundadir.